Vào thứ Năm, ngày 19 tháng 9 năm 2024, tin tức lớn từ trụ sở chính của Nike ở Beaverton, Oregon đã được công bố. John Donahoe, CEO của Nike, người bị chỉ trích vì những quyết định kinh doanh đáng ngờ và doanh số sụt giảm, sẽ từ chức và được thay thế bởi Elliott Hill, một người có 30 năm kinh nghiệm tại Nike, người đã nghỉ hưu nhưng trở lại với hy vọng cứu Nike khỏi tình trạng khó khăn hiện tại. Đáp lại tin tức này, cổ phiếu của Nike đã tăng gần 10% vào cuối ngày.
Nếu Hill có thể đảo ngược tình hình tài chính của Nike, thì đây sẽ không phải lần đầu tiên hãng giày này vượt qua một cuộc khủng hoảng tài chính lớn. Nike đã từng trải qua nhiều giai đoạn khó khăn, thậm chí từ trước khi thương hiệu chính thức mang tên Nike. Hai thập kỷ đầu tiên dưới sự dẫn dắt của Phil Knight và đội ngũ đã gặp rất nhiều khó khăn, nhưng họ luôn kiên cường vượt qua. Chiến thắng không phải dành cho tất cả mọi người, nhưng Nike đã chứng minh nhiều lần rằng trở thành kẻ chiến thắng chính là điều mà họ làm tốt nhất. Hãy cùng Authentic Shoes nhìn lại những khoảnh khắc huyền thoại và khám phá tầm nhìn tương lai đầy sáng tạo của Nike!
Khủng hoảng pháp lý với Tiger (1972–1974)
Trước khi trở thành Nike, công ty này từng là Blue Ribbon Sports (BRS), được thành lập vào năm 1964 bởi Phil Knight và huấn luyện viên Bill Bowerman. BRS ban đầu là nhà phân phối giày chạy Tiger do hãng Onitsuka của Nhật Bản (nay là ASICS) sản xuất. Knight có ý tưởng nhập khẩu giày giá rẻ từ Nhật để cạnh tranh với các mẫu giày đắt đỏ của adidas tại Mỹ. Ông đã ký hợp đồng độc quyền với Onitsuka để phân phối giày Tiger tại Mỹ, đặc biệt cho các vận động viên ở bờ biển phía tây.
Tuy nhiên, vào đầu những năm 1970, mối quan hệ giữa BRS và Onitsuka bắt đầu căng thẳng. Knight phát hiện Onitsuka đang bí mật thương lượng với các nhà phân phối khác tại Mỹ, mặc dù BRS vẫn giữ hợp đồng độc quyền. Đối mặt với nguy cơ mất quyền phân phối, Knight quyết định tách ra và tự sản xuất giày riêng dưới thương hiệu mới: Nike, lấy cảm hứng từ nữ thần chiến thắng của Hy Lạp. Hợp tác với nhà máy Nippon Rubber ở Nhật, Knight và Bowerman bắt đầu sản xuất mẫu giày đầu tiên là Cortez.
Vào năm 1972, Onitsuka kiện BRS vì vi phạm hợp đồng, nhưng BRS kiện ngược lại với cáo buộc Onitsuka vi phạm thỏa thuận độc quyền. Sau một cuộc chiến pháp lý căng thẳng, BRS thắng kiện vào năm 1974 và được bồi thường 400.000 USD. Chiến thắng này giúp Knight hoàn toàn độc lập để phát triển Nike. Đến năm 1976, công ty chính thức bỏ tên Blue Ribbon Sports và chuyển thành Nike, Inc. – mở ra kỷ nguyên mới cho thương hiệu thể thao này.
Mọi thứ đều nằm ở 'One Line' (1977)
Vào những năm 1970, giữa lúc căng thẳng với Onitsuka, Nike (khi đó là Blue Ribbon Sports) đối mặt với một thách thức lớn khác khi Cục Hải quan Hoa Kỳ yêu cầu công ty phải trả thêm 25 triệu USD tiền thuế nhập khẩu. Khoản thuế này dựa trên điều luật cũ mang tên Giá bán hàng tại Mỹ (ASP), được lập ra từ thời kỳ Đại suy thoái để bảo vệ các công ty Mỹ khỏi hàng hóa nhập khẩu giá rẻ. Điều luật ASP đặc biệt ảnh hưởng đến giày thể thao có phần trên bằng chất liệu tổng hợp – sản phẩm chủ lực của Nike.
Nhiều đối thủ cạnh tranh tại Mỹ như Converse, Keds, và New Balance đã hợp tác để đẩy giá bán của giày sản xuất trong nước lên cao, khiến Nike bị áp thuế nặng hơn. Trước tình hình này, Nike phải tìm cách ứng phó. Phil Knight đã nảy ra ý tưởng tạo ra một dòng sản phẩm thứ hai, tự "sao chép" chính mình với tên gọi 'One Line' và bán với giá rất rẻ. Dòng sản phẩm này giúp Nike giảm đáng kể số tiền thuế phải nộp.
